เมื่อจำนวนประชากรลดลง : จุดเปลี่ยนครั้งสำคัญที่ธุรกิจไอทีและโทรคมนาคมไทยต้องเร่งปรับตัว

 
 

ประเทศไทยกำลังก้าวเข้าสู่ "พายุเงียบ" ทางประชากร เมื่ออัตราการเกิดที่ลดลงอย่างต่อเนื่องไม่ได้ส่งผลกระทบแค่ภาคสังคม แต่กำลังสั่นคลอนโมเดลธุรกิจไอทีและโทรคมนาคมที่เคยเติบโตตามจำนวนผู้ใช้งาน ถึงเวลาแล้วที่อุตสาหกรรมนี้ต้องเปลี่ยนผ่านจาก 'การสะสมฐานผู้ใช้' สู่ 'การสร้างคุณค่าดิจิทัล' อย่างแท้จริง

รายงานจาก TTB Analytics ระบุว่า การลดลงของประชากรวัยเด็กและวัยทำงาน อาจทำให้ตลาดไอทีและโทรคมนาคมในประเทศไทยเข้าสู่ภาวะ “อิ่มตัว” ได้เร็วขึ้น หากธุรกิจยังคงพึ่งพาการเติบโตจากจำนวนผู้ใช้เป็นหลัก อย่างไรก็ตาม แนวโน้มนี้ไม่จำเป็นต้องถูกมองในแง่ลบ หากองค์กรสามารถปรับกลยุทธ์ด้านเทคโนโลยี นวัตกรรม และบริการให้สอดคล้องกับบริบทประชากรที่เปลี่ยนไป

จากจำนวนผู้ใช้ สู่คุณค่าต่อผู้ใช้ : กลยุทธ์ธุรกิจไอทีและโทรคมนาคม ยุคอัตราการเกิดต่ำ

ในอดีต การเติบโตของธุรกิจโทรคมนาคมมักขับเคลื่อนด้วยจำนวนประชากรที่เพิ่มขึ้น การขยายโครงข่าย และการเข้าถึงบริการพื้นฐาน แต่ในยุคที่อัตราการเกิดลดลง โจทย์สำคัญกำลังเปลี่ยนจาก Quantity เป็น Quality

แทนที่จะมุ่งเน้นการเพิ่มซิม เพิ่มเลขหมาย หรือเพิ่มอุปกรณ์เพียงอย่างเดียว ธุรกิจไอทีและโทรคมนาคมจำเป็นต้องหันมาให้ความสำคัญกับ

  • มูลค่าต่อผู้ใช้งาน (ARPU)

  • ประสบการณ์การใช้งาน (User Experience)

  • บริการดิจิทัลที่ตอบโจทย์การทำงานและชีวิตในแต่ละช่วงวัย

กลุ่มประชากรที่มีอยู่ แม้จำนวนไม่เพิ่ม แต่มีความต้องการด้านดิจิทัลที่ซับซ้อนและลึกขึ้น ทั้งในมิติของการทำงาน การสื่อสาร ความปลอดภัย และประสิทธิภาพ

โอกาสของธุรกิจไอทีและโทรคมนาคม จากโครงสร้างประชากรที่เปลี่ยนไป

สังคมที่มีอัตราการเกิดต่ำ มักมาพร้อมกับสังคมผู้สูงอายุ และแรงงานที่ต้อง “ทำงานให้ได้มากขึ้นด้วยคนที่น้อยลง” นี่คือจุดที่เทคโนโลยีไอทีและโทรคมนาคมสามารถเข้ามามีบทบาทเชิงบวกอย่างมาก เช่น บริการและโซลูชันด้านดิจิทัล ไม่ว่าจะเป็น

  • โซลูชันการสื่อสารอัจฉริยะ (Smart Communication & Smart Meeting)

ระบบ Collaboration สำหรับ Hybrid / Remote Work

  • AI และ Automation ที่ช่วยเพิ่ม Productivity

  • โครงสร้างพื้นฐานดิจิทัลที่รองรับธุรกิจและบริการสาธารณะ

แทนที่จะเป็นอุตสาหกรรมที่ถูกกระทบ ธุรกิจไอทีและโทรคมนาคม สามารถกลายเป็นกลไกสำคัญในการรองรับสังคมที่มีทรัพยากรมนุษย์จำกัด

จากผู้ให้บริการโทรคมนาคม สู่พันธมิตรด้าน Digital Transformation

อีกหนึ่งการเปลี่ยนผ่านที่สำคัญ คือบทบาทของผู้ให้บริการไอทีและโทรคมนาคม จากเดิมที่เน้นการขายโครงข่ายหรือเทคโนโลยี มาเป็น

  • Digital Transformation Partner

  • Solution Provider ที่เข้าใจธุรกิจลูกค้า

  • ผู้เชื่อมโยงเทคโนโลยี คน และกระบวนการทำงานเข้าด้วยกัน

ในบริบทนี้ ความสำเร็จไม่ได้วัดจากจำนวนลูกค้าใหม่เพียงอย่างเดียว แต่รวมถึง ความยั่งยืนของความสัมพันธ์ และผลลัพธ์ที่ลูกค้าได้รับจากการใช้เทคโนโลยี

อัตราการเกิดลดลง คือจุดเปลี่ยนของธุรกิจไอทีและโทรคมนาคม

อัตราการเกิดที่ลดลงอาจเป็นสัญญาณเตือนว่า โมเดลการเติบโตแบบเดิมของธุรกิจไอทีและโทรคมนาคมกำลังถึงจุดเปลี่ยน แต่ในขณะเดียวกัน ก็เปิดโอกาสให้เกิดการยกระดับอุตสาหกรรมไปสู่บทบาทที่มีคุณค่าและความหมายมากขึ้น

องค์กรที่สามารถมองเห็นภาพใหญ่ เข้าใจโครงสร้างสังคม และนำเทคโนโลยีมาใช้เพื่อแก้ปัญหาเชิงระบบ จะไม่เพียงแค่ “อยู่รอด” แต่ยังสามารถเป็นผู้นำในการขับเคลื่อนอนาคตของสังคมดิจิทัลไทยได้อย่างแท้จริง และนี่คือคำถามที่มักเกิดขึ้น...

อัตราการเกิดลดลง ส่งผลต่อธุรกิจไอทีและโทรคมนาคมอย่างไร?

อัตราการเกิดที่ลดลงทำให้จำนวนผู้ใช้ใหม่ในระยะยาวลดลง ส่งผลให้ธุรกิจไอทีและโทรคมนาคมไม่สามารถพึ่งพาการเติบโตจากจำนวนลูกค้าเพียงอย่างเดียว จำเป็นต้องหันมาเน้นการเพิ่มมูลค่าบริการและนวัตกรรม ธุรกิจโทรคมนาคมควรปรับตัวอย่างไรในสังคมอัตราการเกิดต่ำ? องค์กรควรพัฒนาโซลูชันดิจิทัล เช่น Smart Meeting, AI, ระบบ Collaboration และบริการที่ช่วยเพิ่มประสิทธิภาพการทำงาน เพื่อตอบโจทย์สังคมที่มีแรงงานลดลง อุตสาหกรรมไอทีมีบทบาทอย่างไรต่อสังคมผู้สูงอายุ? เทคโนโลยีไอทีและโครงสร้างพื้นฐานดิจิทัลสามารถช่วยสนับสนุนการทำงาน การสื่อสาร และการเข้าถึงบริการของสังคมผู้สูงอายุได้อย่างมีประสิทธิภาพ

องค์กรของคุณพร้อมหรือยังสำหรับการเปลี่ยนผ่านครั้งนี้?

ข้อมูลอ้างอิง : ttb analytics

 
Alex Alun